Vücudunuz bu vitamini üretemiyor! Eksikliği bakın nelere yol açıyor – Sağlık Haberleri
Folat, vücudun DNA üretimi, onarımı ve hücre bölünmesinde kritik rol oynayan B9 vitamini olarak bilinir. Beslenme ve Diyet Bölümü’nden Uzm. Dyt. Ayça Sena Yılmaz, vücudun folayı kendisi üretemediğini ve bu yüzden besinlerden alınması gerektiğini vurguladı. Koyu yeşil yapraklı sebzeler, ıspanak, lahana, brokoli, baklagiller, bezelye, kuruyemişler ve turunçgiller folat açısından zengin besinler arasında yer alır. Ayrıca, zenginleştirilmiş ekmek ve tahıl ürünlerinde sentetik B9 vitamini olan folik asit bulunabilir.
Yetersiz folat alımı, kırmızı kan hücrelerinin üretimini olumsuz etkileyerek megaloblastik anemiyeninkökeni olabilir. Bu durumda uzun süren yorgunluk, halsizlik, nefes darlığı, baş ağrısı, iştahsızlık, ağız içinde yaralar, dilde kızarıklık ve hassasiyet, çarpıntı, unutkanlık, dikkat dağınıklığı ve zihinsel bulanıklık görülür. Özellikle stresli veya yoğun yaşam tarzı içinde bu belirtiler gözden kaçabilir; bu nedenle beslenme alışkanlıkları ve kan değerleri kontrol edilmelidir.
Gebelik döneminde folat, nöral tüpün sağlıklı gelişimi için önem taşır. Yetersiz folik asit alımı spina bifida ve anensefali riskini artırır. Aynı zamanda erkeklerde sperm üretiminde rol oynar; düşük düzeyler sperm kalitesi ve hareketliliğini olumsuz etkileyebilir. Yoğun adet kanaması yaşayan kadınlarda demir eksikliği riski artarken, folat kırmızı kan hücrelerinin üretiminde önemli olduğu için dengeli beslenme kritik hale gelir.
Folat zengini besinleri alışveriş listenize eklemek en etkili önlemdir: ıspanak, pazı, roka, semizotu, kuşkonmaz, brokoli, portakal, avokado, mercimek, nohut, kuru fasulye, börülce, yer fıstığı, ay çekirdeği ve fındık. Takviyelerin kontrollü kullanılmasını önerir; yüksek doz folik asit bazı durumlarda istenmeyen etkilere yol açabilir ve B12 eksikliğinin belirtilerini gizleyebilir. Sürekli yorgunluk, baş ağrısı, nefes darlığı, unutkanlık, konsantrasyon güçlüğü veya ağız yaraları gibi şikayetler varsa, öncelikle sağlık profesyoneline başvurmak gerekir.
